НАВЕРХ
Төп бит Фотогалерея Видео Аҙаҡҡы Бәйләнеш Иғлан/ҡотлау Закупки Архив
°яңылыҡтар ° төрлөһө ° сәйәсәт ° иҡтисад ° мәҙәниәт ° әҙәбиәт ° мәғәриф ° конкурстар ° иғландар ° беҙгә яҙалар ° хәтер ° махсус °проблема °

» » 35-36(2011) » Страница 2

Олатайым – беҙҙең оло ғорурлығыбыҙ
Рубрикалар / Бөйөк Еңеүгә 71 йыл // 10-05-2011, 11:04


Олатайым – беҙҙең оло ғорурлығыбыҙОлатайым Мәлик Ғәзиз улы Хәкимов 1929 йылдың 13 июлен­дә Әлшәй ра­йо­нының Иҙрис ауы­лында крәҫтиән ғаиләһендә икенсе бала булып донъяға килә. 1941 йылда ун бала атаһы – Ғәзиз Хә­ким улы фронт­ҡа китә. Бөтә донъя мәшәҡәттәре Мәликкә йөкмәтелә, үҫмер әсә­һенең уң ҡулы була. Бәләкәйҙән колхозда эшләй башлай, сана һөйрәп, әсәһе менән Бәләбәй районының Знаменка ауылына картуфты игенгә ал­маштырып ҡайталар. Ун ике йәшенән тылда хеҙмәт итә: ат егеп, трак­тор­ға яғыулыҡ ташый. Ниндәй эш тура килһә лә, тырышып эшкә то­тон­ған. Атаһы ла һуғыштан иҫән-һау әйләнеп ҡайта....

Уға атай һөйөүе эләкмәне
Рубрикалар / Бөйөк Еңеүгә 71 йыл // 10-05-2011, 11:03


Батырҙарса һәләк булған яугирҙың улы уның рухы ҡыуанырлыҡ итеп эшләне
Һуғыш башланғанда Әмир­йәнгә биш кенә йәш ине. Киевта урынлашҡан хәрби часть командиры Сәйетғәле Зәйнетдинов ғаиләһен эвакуацияланыусылар менән бергә тылға – Баш­ҡортостанға оҙатҡанда һөйөклө ҡатынын, ғәзиз улын һуңғы тапҡыр күреүен уйына ла килтермәгәндер, моғайын. Йәнифәһе: «Сәйетғәле, ҡәҙерлем, улың, тыуасаҡ сабыйың хаҡына, зинһар, үҙеңде һаҡла, юғиһә һинһеҙ беҙгә бик ауыр буласаҡ. Иҫән-һау ғына ҡайтырға насип итһен инде», – тигәйне лә бит. Юҡ, яугир Сәйетғәле Зәйнетдиновҡа ҡайтырға яҙманы, Киев өсөн ҡаты алышта батырҙарса һәләк булды......

Хәтирәләр йомғағы тағалһа...
Рубрикалар / Бөйөк Еңеүгә 71 йыл // 10-05-2011, 11:02


Оҙонгүл ауылында Бөйөк Еңеүҙең 65 йыллығына арнап үткәрелгән тантана иҫкә төштө. Унда, йылдағыса, Озерный мәктәбе уҡыусылары концерт әҙерләгәйне – балалар шиғыр һөйләй, йырлай, бейей. Эшкә шәп, егәрле Оҙонгүл әбейҙәренә бер осҡон ғына етмәй, үҙҙәре үк дәртләнеп, бармаҡтарын шартлатып, түңәрәккә бейергә төшөп китәләр ҙә:
– Йә, Мәғрифә, теге бала саҡта ырҙынға алып сығып ятлата торғайнылар ҙа, шул декламацияңды һөйлә әле, – тип 78 йәшлек Мәғрифә Шакироваға мөрәжәғәт итәләр. Уныһы Ҡаҙаҡҡол мәктәбендә өсөнсө синыфҡа күскәндә йәш кенә Мәрйәм исемле уҡытыусылары өйрәткән шиғырҙы инәлтеп тормай һөйләп ишеттерә – йәш быуынға фәһем булһын, ти. Декламацияла шул осор өсөн хас тойғолар – Еңеүгә иҫ киткес ҙур ышаныс, яҡты, мул киләсәккә өмөт, Гитлерға нәфрәт ярылып ята:...

Еңеүҙә һеҙҙең дә өлөш бар!
Рубрикалар / Бөйөк Еңеүгә 71 йыл // 10-05-2011, 11:01


Олатайым Нуриәслән Йәнбәков менән ағайым Ҡәнзәфәр Әфләтунов беҙҙең яҡты киләсәгебеҙ өсөн ғүмерҙәрен дә йәлләмәгән
Бөйөк Еңеүгә быйыл 66 йыл. Беҙҙең илебеҙҙә ҡот осҡос һуғыштың рәхимһеҙ еле бер генә ғаиләгә лә ҡағылмайынса үтмәгәндер. Илебеҙ азатлығы өсөн күпме аҫыл ир-егет башын һалды, күпме бала етем, ҡатын-ҡыҙҙар тол ҡалды. Иҫәпһеҙ-һанһыҙ ҡорбандар менән яулап алынған оло Еңеүҙең ҡәҙерен белергә мәңге бурыслы беҙ!...

Атайым да һуғыш ветераны исеменә лайыҡ кеше
Рубрикалар / Бөйөк Еңеүгә 71 йыл // 10-05-2011, 10:59


Атайым, Яхия Абдулхаҡ улы Ғәбиҙуллин, 1927 йылдың авгусында Бөрйән районының Аҫҡар ауылында тыуған. 18 йәше тулғас, 1945 йылдың октябрендә, армияға алына, 1951 йылдың октябренә тиклем, йәғни алты йыл, хеҙмәт итә. Хәрби билетындағы яҙма буйынса, 1945 йылдың ноябренән 1946 йылдың февраленә тиклем 215-се уҡсылар полкында уҡсы булып, 1946 йылдың февраленән июнгә тиклем аш бешереүселәр курсында уҡый. Июндән ноябргә тиклем 216-сы полкта – уҡсы, 1946 йылдың ноябренән 1948 йылдың майына тиклем – сапер, 1948 йылдың майынан 1951 йылдың октябренә тиклем сапер-дорожник булып хеҙмәт юлын тамамлай.
Атайымдың һөйләүе буйынса, улар Көнбайыш Украинала бандерасыларға ҡаршы көрәшә. Хеҙмәт иткән осоронда ул ниндәйҙер наградаға ла лайыҡ була, ләкин был турала хәрби билетында мәғлүмәт юҡ. Һуғыштан һуң 6 – 7 йыл хеҙмәт иткәндәр «Һуғыш ветераны» тип һаналырға тейеш, тип ишеткәйнем, ә атайым, ни сәбәптәндер, «Һуғыш ветераны» тип танылманы....

Башҡортостан бөркөтө
Рубрикалар / Бөйөк Еңеүгә 71 йыл // 10-05-2011, 10:59


Яҡташыбыҙ Муса Гәрәевҡа 1945 йылдың 2 майында бер юлы ике Алтын йондоҙ миҙалы һәм Ленин ордены тапшырыла. Бүләкләнеү тураһындағы указдар 1945 йылдың 23 февралендә һәм 19 апрелендә сыға.
Бүләктәрҙе өлкән йәштәге летчик, генерал Т. Т. Хрюкин тапшыра. «Онотма, Муса, был көндө, – тип арҡаһынан һөйә егетте, – бер юлы ике награда башҡа бер кемгә лә бирелгәне юҡ. Шуны онотма!»....

Хәйбулла шайморатовсылары
Рубрикалар / Бөйөк Еңеүгә 71 йыл // 10-05-2011, 10:58


1941 йылдың 17 ноябрендә Башҡортостанда ойошторолған кавалерия дивизияһында хеҙмәт иткән беҙҙең райондың өс яугир-кавалерисы тураһында яҙмаҡсымын.
Ғүмәр Ғибәт улы Нагаев 1916 йылда Турат (хәҙер Иләс) ауылында күп балалы крәҫтиән ғаиләһендә тыуған. Ир ҡорона ингәс, Хәйбулла районының Һамар ауылында ойошторолған тракторсылар әҙерләү курсында ярты йыл уҡып сыға һәм, «Ҡыҙыл юл» колхозына ҡайтып, тракторҙа эшләй башлай. 1937 йылда хәрби хеҙмәткә алынып, Житомир өлкәһенең Обруч ҡалаһында артиллерист булып хеҙмәт итә. 1939 йылдың авгусында Алыҫ Көнсығышта япондарға ҡаршы Халхин-Гол өсөн барған һуғыштарҙа ҡатнаша. Япон милитаристарын ҡыйратҡас, көҙ көнө хәрби хеҙмәттән ҡайта һәм тыуған колхозында эш башлай....

Өнһөҙ шаһиттар
Рубрикалар / Бөйөк Еңеүгә 71 йыл // 10-05-2011, 10:57


йәки Украинанан килтерелгән һыйырҙың башҡорт, урыҫ, ҡаҙаҡ ғаиләләрен аҡлы иткәне
1946 йылдың майы баштарында ҡарап ҡына торған ҡуңыр һыйырыбыҙ, ике айҙай ауырығандан һуң ятып үлгәс, беҙ, биш бала, бөтөнләй аҡһыҙ тороп ҡалдыҡ. Майлаһаң, сабата ла бата, тигәнгә таянып, атайым менән әсәйем, нисек тә булһа аҡса йүнләп, һыйыр һатып алырға булды. Атайымдың атаһы, указлы мулла Ғәбделҡотдостан ҡалған ҙур ғына ҡарағай келәтте, өй башында ҡабыҡ йәшниктә һаҡланған һигеҙ кәтүшкәле граммофонды һатып, һыйырлыҡ аҡса йүнләнеләр. Ҡыҙыл мәсет баҙарына бер нисә тапҡыр барһа ла, оҡшатҡан һыйырын тапмағас, гел буш ҡайтты....

Иҫтәлеккә ҡалды өсмөйөшлө һалдат хаттары
Рубрикалар / Бөйөк Еңеүгә 71 йыл // 10-05-2011, 10:55


Хөсәйен Ғүмәровтың ҡыҙы Флүрә атаһының һалдат сәләмдәре теркәлгән был ҡомартҡыны ҡәҙерләп һаҡлай
Иҫтәлеккә ҡалды өсмөйөшлө һалдат хаттарыУҙған быуаттың тәүге яртыһында Баймаҡ районының Мәмбәт ауылында йәшәгән Хәҙисә һәм Әйүп Ғүмәровтарҙың ике ҡыҙҙары һәм белемгә ынтылған, эшкә дәртле һәм һәләтле өс улы араһынан өлкәне Хәсән – район советы рәйесе, кинйәләре Хәмзә – ВЛКСМ райкомының беренсе секретары вазифаларына күтәрел­һә, уртансылары Хөсәйен партия хеҙмәткәре була....

Ҡамауҙа
Рубрикалар / Бөйөк Еңеүгә 71 йыл // 10-05-2011, 10:53


Әсәйем, өтәләнеп йөрөп, самауыр ҡуйып ебәр­ҙе. Ҡунаҡмын тип тик ултырманы, Хәҙисә апайым, тиҙ генә ҡулын йыуа һалып, уға булыша башланы. Минең иһә үҙ ғәмем.
Тәүҙә шуныһын әйтеп үтәйем. Һуғыш бөтөп, һалдаттар ҡайта башлағайны – бермә-бер еҙнәле малайҙар күбәйҙе. Бәхет шул булалыр инде: уларҙың бәғзеләре атайлы ла ине. Ә минең кеүектәрҙең атаһы ла, еҙнәһе лә юҡ. Тегеләр еҙнәләренән аҡса ала ла: “Бына миңә еҙнәм аҡса бирҙе!” – тип маҡтана. Маҡтанып ҡына ҡалмайҙар, магазиндан шул аҡсаларына өс-дүрт бөртөк кәнфит алалар ҙа (һатыусы шунан артығын бирмәй торғайны) юрый, бының күҙен ҡыҙҙырайым әле, тигәндәй, шуны һинең алдыңда супылдатып имәләр. Әле беҙҙең өйөбөҙгә ингән һалдатты әсәйемдең, кейәү, тип күрешеүе булды – эскә йылы йүгергәндәй итте. Һәм мин шунда уҡ: “Әһә, әсәйемә кейәү булғас, был кеше миңә еҙнә була бит инде. Еҙнә булғас, унан аҡса һорарға була”, – тип, уй төйнәй һалып ҡуйҙым (ошо уйыма бер асыҡлыҡ индереп китәйем....


  • Егерме йыллыҡ хыял
  • Үәт, ҡыҙыҡ! (22.09.2017)
  • “Минең дә улым булыр ине...”
  • Беҙҙең өсөн уңайлы Указды дөрөҫ файҙаланайыҡ
  • Ау-у, марал!
  • Йондоҙнамә (25 сентябрь – 1 октябрь)
  • Маринадланған кәбеҫтә
  • "Йәшлек" гәзите яңылыҡтарын "Телеграм" аша алығыҙ!
  • Ҡөрьән ашы тәртиптәре
  • “Умырзая”, “Рамаҙан”, “Дәүер”, “Әкиәт” – барыһы ла Учалыныҡы!



  • Радио Юлдаш FM