НАВЕРХ
Төп бит Фотогалерея Видео Аҙаҡҡы Бәйләнеш Иғлан/ҡотлау Закупки Архив
°яңылыҡтар ° төрлөһө ° сәйәсәт ° иҡтисад ° мәҙәниәт ° әҙәбиәт ° мәғәриф ° конкурстар ° иғландар ° беҙгә яҙалар ° хәтер ° махсус °проблема °

Башҡорт байыһа…
Махсус бит / Проблема // 14-11-2014, 10:47


СССР тарҡалып, халыҡ яңы тормошҡа саҡ өйрәнеп килгән 90-сы йылдар. Ҡәйнә-ҡайны менән бергә ҡуртымға алынған фатирҙа йәшәй башлайҙар. Йәш ғаиләне ҡыуандырып, ҡыҙҙары донъяға килә. Рөстәм, күп тә уйлап тормай, уҡыуын ташлап, эшкә урынлаша: ғаилә ағзалары артты, улар­ҙы ашатырға, кейендерергә, матди яҡтан тәьмин итергә кәрәк. Уҡыуын ташлаһа ла, тәү осорҙа килемле генә эш таба алмай этләнә. Ары һуғылып, бире һуғылып йөрөй торғас, үҙ эшен асып ебәрә. Мандып китәләр. Фатир, машина алалар. Яңы быуат башында улдары донъяға килә. Инде кешесә етеш тормошта йәшәп киттек, тип Гөлназ да ҡыуана. Ҡыуаныуы иртәрәк булған икән шул. Башҡорт байыһа, бисә ала, тигәндәй, Рөстәм үҙенән 5 – 6 йәшкә оло ҡатынға әүрәп китә. Әүрәп китә тиеү бик дөрөҫ тә түгелдер, ғаиләһен ташлап, баяғы ҡатын менән яңы тормош башларға ниәтләй....

Һәр кем сәфәрҙән имен ҡайтһын
Махсус бит / Проблема // 14-11-2014, 05:09


Һәр кем сәфәрҙән имен ҡайтһынСәфәргә йыш йөрөгәс, ниндәй генә ваҡиғаларға осрамайһың: йә иҫкәрмәҫтән уҙышҡа сығып, юлыңды ҡыялар, йә уң боролош фараһын яндырып, һиңә бәрелә яҙып, кинәт һулға боролалар, йә уҙыу тыйылған ерҙә тыныс ҡына китеп барғаныңда боролоштан, йә үрҙән ҡаршыңа, һинең һыҙатыңа килеп сығалар… Шундай бәлә-водителдәр арҡаһында аварияны булдырмаҫ өсөн хатта бер нисә тапҡыр юлдан да осоп сығылды. Шөкөр, һәр ваҡыт имен ҡотолдоҡ. Ләкин барыһына ла шулай яҙмыш йылмайып-көлөп тормай, үкенескә күрә......

Эскерһеҙҙәр һаман алдана
Махсус бит / Проблема // 14-11-2014, 05:02


Эскерһеҙҙәр һаман алдана…Тулы ғына кәүҙәле ҡатын иҙәнгә һуҙылып ятҡас, йәш ир ҡулындағы ҡамсы менән уны һуҡҡысларға тотона. Был вәхшилеккә түҙә алмай, ҡатын һикереп тороп ҡасҡан йә үкереп илаған, тиһегеҙҙер әле. Ҡайҙан, ти… Киреһенсә, «ҡаласынан биҙермен, ҡамсыһына түҙермен» тигәндәй, күҙҙәрен йомоп, аһ та уһ килеп, рәхәтләнеп ятыуын белгән… Күрәләтә үҙ ирке менән һуғылыуҙан ләззәт алыу күренеше күрше ҡалала тамыр йәйгән «Урҙа»ның йыйылышынан булыр, тамашаның исеме – «ҡамсы менән дауалау». «Урҙа» тигәс тә, иң беренсе Алтын Урҙа, Батый хан, монголдар тураһында иҫләгәнһегеҙҙер....

Урман, һыу һәм ер – төп байлыҡтар
Махсус бит / Проблема // 7-11-2014, 07:38


Урман, һыу һәм ер – төп байлыҡтарУларҙан ябай халыҡ та, дәүләт тә файҙа күрһен ине
Һуңғы 15 – 20 йылда урмандарҙың ҡырылыуы, таланыуы хәсрәткә һала. Матбуғат сараларында урындағы халыҡты “ҡара урман ҡырҡыусылар” (черные лесорубы) тип яманлауҙы ҡабул итә алмайым. Был күп осраҡта, бүтәндәрҙән кәм булмайым тип, әҙәмсә йәшәргә ынтылыу ғына бит....

Һәр сабый үҙ өлөшө менән тыуа. Ҡатындар, бала табыуҙан ҡурҡмағыҙ
Махсус бит / Проблема // 17-10-2014, 10:44


Һәр сабый үҙ өлөшө менән тыуа.  Ҡатындар, бала табыуҙан ҡурҡмағыҙХәҙерге әсәләрҙән: «Өсөнсөгә бәпәй табырға уйламайһығыҙмы?» – тип һорауың була, уларҙың күбеһенән кире яуап алаһың. «Нишләп ярлылыҡты арттырыр­ға», – тип ебәреүселәр ҙә бар. Хәҙерге заманда өс балалы ғаилә күп балалы тип иҫәпләнә, төрлө ташламалар менән файҙалана, ә инде биш һәм унан күберәк балалыларға дәүләт ярҙамы тағы ла ҙурыраҡ. Беҙ үҫкән заманда өс балалы ғаилә бәләкәй ғаилә тип һаналды, биш һәм унан күберәк бала тәрбиәләү ғәҙәти күренеш ине. Ауылыбыҙҙа ун һәм унан да күберәк бала тәрбиәләп үҫтереп, аяҡҡа баҫтырған дан ғаиләләр бар. Был мәҡәләмдә шундай ғаиләләрҙең береһе тураһында бәйән итмәксемен. Һүҙем Баймаҡ районының Күсей ауылында йәшәүсе 11 бала әсәһе Нәзифә Әхмәҙиә ҡыҙы Хөснөтдинова хаҡында....

Илде һаҡлаған ветеранды кем яҡлар?
Башҡортостан / Проблема // 17-10-2014, 10:02


Илде  һаҡлаған ветеранды  кем яҡлар?Редакцияға хаттар күп килә. Шуларҙың береһе Белорет районының Шығай ауылында йәшәүсе алтмыш ике йәшлек Инсаф Ҡанафиндан ине. Дүрт тиҫтә йылдан ашыу балаларға белем биреп, хаҡлы ялға сыҡҡан уҡытыусы, электән ауыл хәбәрсеһе булып, бик күп хеҙмәт кешеһен яҙып, данлаған. Ә был юлы: «Тик ята торғандарҙан түгелмен, шуға күрә «Рос­госстрах» агенты булып йылға яҡын эшләп, кешеләр менән аралашып йөрөйөм, – тип башланған хаты бик борсоулы ине. – Күрше Новобельское ауылында йә­шәүсе һуғышта ҡатнашыусының тол ҡатыны Надежда Рыбниковаға ла өйөн страховкаларға тип барырға тура килде. Һуғыштан алда төҙөлгән йорт иҫкергәс, ире (ул 1994 йылда мәрхүм була) менән 1974 йылда яңынан өй һалып сығалар. Ҡырҡ йыл эсендә туҙған инде ул йорт. Ҡыйығынан һыу аҡҡас, быйыл, йылдар буйы йыйып та, етмәгән аҡсаһына өҫтәп бурысҡа инеп, тимер һатып ала һәм өй башын яптыра....

Туҡал
Махсус бит / Проблема // 10-10-2014, 16:45


ТуҡалКүп йылдар элек Мәрфуға ауылдың абруйлы муллаһының улы Дамирға икенсе ҡатын булып кейәүгә сығырға ризалыҡ бирә. Уның беренсе ҡатыны Маһруйҙың рөхсәте менән эшләнә был эш. Бала тапҡандан һуң Маһруйҙың һаулығы ныҡ ҡына ҡаҡшай, оҙаҡ ваҡыт ире менән бергә була алмай. Көндәрҙең береһендә ир йәш ҡатын аласағы тураһында әйтеп һала. Беренсе ҡатыны ҡушҡан ҡыҙға ғына өйләнәсәге хаҡында белдерә. Ҡатыны был хәлде күптән көткән була, шуның өсөн оҙаҡ уйлап тормай, ярлы ғына ғаиләлә үҫкән тыйнаҡ, сабыр, ипле, егәрле Мәрфуға исемле ҡыҙҙы көндәш – туҡал* ҡатын итеп алырға ризалыҡ бирә....

ӨН БУТАЛЫШЫ
Махсус бит / Проблема // 10-10-2014, 14:46


Шундай мәҙәк бар. Бер грузин, рус теленән "икеле" алып ҡайтҡан улына асыуланып, былай тип екергән, ти: "Сколко тебе можьно гаварит? "Бутильке", "вильке", "тарильке" всегда пишется без мягкого знака. "Сол", "корол", "парол" – с мягким знаком!"
Ошоға оҡшаш хәл, йәғни орфоэпия ҡанунын тупаҫ боҙоу йәштәр ауыҙынан йыш ишетелә. "Ғ" ( Ғәзимә ) менән "х"-ны (Хаят) ҡаты итеп әйтәһе урында "игтьибар" (дөрөҫө: иғтибар), "ихьтьияр" (дөрөҫө: ихтыяр ), "хьимия" (йәғни химия), "рухьи" ( башҡортса: рухи), "бихьисап" (әйтелә: бихисап) тип тә, "һ" өнөн "х"-ға әйләндереп (һаман – хаман, һәм – хәм) һөйләү ҙә йәнде көйҙөрә....

Биш балалы әсә хаҡлымы, әллә?..
Махсус бит / Проблема // 8-08-2014, 16:02


Биш балалы әсә хаҡлымы, әллә?..Биш балалы әсә хаҡлымы, әллә?..– Хөкүмәттән миллион һынлы миллион һум аҡса алып та, кеше фатирында йәшәргә мәжбүрбеҙ, – тип күҙ йәшен һөртә Сөмбөл Булат ҡыҙы. – Ярҙам итеүҙәрен һорап, полиция, прокуратура, хакимиәт вәкилдәренә мөрәжәғәт итеп ҡараным, файҙа юҡ. Етмәһә, былтыр бер юрист, эште тикшереү ниәте менән, 43 мең һум аҡсаны алды ла юғалды. Иремдән 9 мең һум аҡса алған. Офисына – Сибайҙа подвалда урынлашҡан хоҡуҡ һаҡлау үҙәге тип аталған урынға барһаҡ, өмөт бағлаған кешебеҙҙән елдәр иҫкән.
Таныш-тоноштан хөкүмәт программаһы аша торлаҡ төҙөлөшө өсөн ярҙам барлығын белгәс, беҙ ҙә, кәрәкле документтарҙы йыйып, район хакимиәтенең йәштәр эше буйынса бүлегенә тапшырҙыҡ. Ә сертификатты ҡулға алыу өсөн өй 30 процентҡа төҙөлгән булырға тейеш ине. Ул ваҡытта Баймаҡ райо­нының Күгиҙел ауылында йәшәй инек. Ирем Рөстәм менән кәңәшләшеп, бер ҡарарға килдек тә, күрше Билал ауылында ике ҡатлы өй һалдырырға булдыҡ....

“Ғәҙеллек, дөрөҫлөк донъяла ҡалғандыр ҙа бит?!”
Письма / Проблема // 1-08-2014, 04:12


“Ғәҙеллек, дөрөҫлөк  донъяла  ҡалғандыр ҙа бит?!”“2014 йылдың 18 июнендә аноним ялған донос буйынса прокурорҙың санкцияһынан тыш (ҡулға алырға рөхсәтенән башҡа) Белорет тикшереү комитеты һәм Инйәр полицияһы хеҙмәткәрҙәре улыбыҙ Фәнис Закировты һаҡ аҫтына алды”, – Белорет районының Ғәбдүк ауылынан килгән хат шулай башлана. Артабан авторҙар, оҙон ғүмер юлында закондарҙың бер хәрефен дә боҙмай йәшәгән ирле-ҡатынлы Фәйзулла һәм Әнисә Закировтар үҙҙәре өсөн ҡурҡыныс, шаңҡытҡыс был ваҡиғаның нисек дауам итеүен яҙа: “Ҡулға алын­ған улыбыҙ юлда үлә. Полиция хеҙмәткәрҙәре үҙҙәрен аҡлау маҡсатында, Фәнис үҙ-үҙенә ҡул һалды, ти... ” Һәр ата-әсә өсөн ғәзиз балаһының (уға биш йәш булһынмы, әллә ҡырҡ бишме – айырма юҡ) үлеме донъялағы иң оло ҡайғы, уны хатта бер ниндәй үлсәмдәр менән дә үлсәрлек түгел, үҙ башынан үткәргәндәр генә ауырлығын, асылығын белә. Оло йәштәге Фәйзулла менән Әнисә Закировтар ҙа ҡара ҡайғы һаҙлығына батҡан, шулай ҙа, бар ихтыяр көсөн йыйып, ошо хәлдең осона сығырға тырышып, саң ҡаға: “Ғәҙеллек һәм дөрөҫлөк талап итәбеҙ! Ярҙам итегеҙ!”...


  • “Балалар менән эшләүе оҡшай”
  • Башҡорт википедияһы йәштәрҙе көтә!
  • Үәт, ҡыҙыҡ! (20.04.2018)
  • Ҡарғыш алма, алғыш ал!
  • Көнбағышлы пакет
  • Ҡурайсы, актер, йырсы, етәксе
  • Гимндар төрлө була…
  • Ураҙа айы мөбәрәк булһын!
  • Йондоҙнамә (21-27 май)
  • Ремонт эшләүселәргә кәңәштәр



  • Радио Юлдаш FM