НАВЕРХ
Төп бит Фотогалерея Видео Аҙаҡҡы Бәйләнеш Иғлан/ҡотлау Закупки Архив
°яңылыҡтар ° төрлөһө ° сәйәсәт ° иҡтисад ° мәҙәниәт ° әҙәбиәт ° мәғәриф ° конкурстар ° иғландар ° беҙгә яҙалар ° хәтер ° махсус °проблема °

Ҡыш бабай бүләге (хикәйә)
Әҙәбиәт / Проза // 6-01-2018, 07:30


Ҡыш бабай бүләге (хикәйә)
«Нисек кенә булмаһын, быны бөгөн эшләп ҡуйырға кәрәк, – тип уйланы Ғаяз. – Тағы бер яңы йылға һөйрәп сығып булмай бит инде». Ысынлап та, тағы күпме хыял менән йәшәргә була? «Машинаһының аҫтына ташланып булһа ла туҡтатам бөгөн. Етте». Үҙенең ҡарарынан еңел булып китте. Уның һаман эшендә икәненә тағы ла бер тапҡыр инаныр өсөн банк ҡаршыһында урынлашҡан ун ике ҡатлы йортҡа инде. Дүртенсе ҡатҡа күтәрелеп, подъезд тәҙрәһенән ҡараһаң, банкирҙың кабинеты ус төбөндәгеләй күренә. Бөгөн ике тәҙрәлә лә жалюзиҙар төшөрөлгән. Шулай булһа ла, өҫтәл артында ултырған кешенең шәүләһе шәйләнә. Етем көсөк кеүек нисәмә көн ошо тирәлә уралыуы үҫмерҙе ғәрләндерә, әлбиттә. Әле лә ошо тойғоһон еңер өсөн, үҙен киллер итеп күҙ алдына килтерҙе. Тәҙрә туп­һаһына ята биреп, ҡулын винтовка көбәге кеүек тоҫҡаны ла атып ебәргән булды: пиф-паф.
Шул саҡ бер дәү кәүҙә уның өҫтөнә ырғыны һәм күҙ асып йомған арала, ҡулдарын артҡа шаҡарып, наручник кейҙереп тә ҡуйҙы....

Бисмилла көсө
Әҙәбиәт / Проза // 4-01-2018, 07:00


Бисмилла көсө
йәки иҫ киткес һылыу еңгәбеҙгә ни өсөн шайтан эйәләшкән?

“Ишегеңде асҡанда ла, ингәндә лә, һәр баҫҡан ереңдә бисмиллаңды уҡып йөрө! Бер нисә доғаны ятлап алһаң, бигерәк шәп булыр. Йөрәгең тыныс булыр, Хоҙай Тәғәлә үҙеңде ен-шайтандан аралар...”
Йортомда һәр саҡ теләп-көтөп алын­ған ҡунаҡ ошо апай-инәйҙәр. Туған да түгелдәр, ә бына ниндәйҙер күңел яҡынлығы бар. Ай һайын килеп, сутырлашып хәбәрҙәрен һөйләп, намаҙ уҡып киткәндәренән һуң күңелдә, ысынлап та, ниндәйҙер һиллек урынлаша. Һәм килгән, шылтыратып хәл белгән һайын: “Бисмиллаңды онотманыңмы?” – тигән һорау менән борсолалар. Йылдар дауамында яҡын кешемә әүерелгән тағы бер апайым-ҡурсалаусымдың һүҙҙәре иҫемә төшә: “Бисмилләһи-рахмәнир-рахим” тип әйтеп йөрөһәң, шайтандар себен ҙурлығындай булып ҡала, ти. Ошо хаҡта онотма!”
Был юлы ла хәл белешергә килеп, тормоштоң төрлө хикмәтен һөйләп ултырған инәйҙәр тағы “бисмилла” әйтеү тирәһендә һүҙ ҡуйыртты. Берәүһе: “Шайтан бисмиллаһыҙ кешенең ҡуйынында йөрөр”, – тиеүенә көлөмһөрәп ҡуйыуымды күреп, икенсеһе: “Юҡҡа йылмаяһың, ҡыҙыҡай! Беҙ – ошондай ғибрәтле хәлдәрҙе күреп-ишетеп үҫкән кешеләр”, – тип бала сағында ауылдарындағы булған ваҡиғаға әйләнеп ҡайтты....

Баҙарҙа (хикәйә)
Әҙәбиәт / Проза // 2-01-2018, 08:00


Баҙарҙа (хикәйә)
Көҙ килеүен хәбәр итеп, ағастар­ҙан берәм-һәрәм һары япраҡтар һибелә. Ҡояштың ҡайнарлығы ла һүрелә төшкән. Ни тиһәң дә, йәй аҙағы бит. Иртәгә яңы уҡыу йылы башлана. Балалары кеүек, Юлай ҙа ошо көндө йыл да тулҡынланып көтөп ала. Әле баҙарға гөлләмә алырға юл тотоуы. Быйыл улы ун беренсегә барһа, ҡыҙҙары беренсегә төшә. Бигерәк тә ошо кескәйҙәре Нәргизә был көндө түҙемһеҙләнеп көтә....

ҺАБАҠ (хикәйә)
Әҙәбиәт / Проза // 9-12-2017, 07:00


ҺАБАҠ (хикәйә)
Бергәләп иртәнге сәйҙе эсеп, әле генә ҡайтып киткән күршеһе Мәликәнең йүгерекләп тағы был яҡҡа ыңғайлағанын күреп, ҡош-ҡортон ашатып йөрөгән Көнбикә аптырап ҡалды. Әллә бер-бер хәл булдымы икән?
– Ҡара йөрәк! Күр һин уны, ә! – тип һөрән һалды Мәликә ҡапҡанан инешләй үк. – Йомшаҡ күпмәмдә йоҡлай, үҙем ни ашаһам, шуны ашай, ләƒнәт!
Көнбикә аптырап ҡалды, хатта тупһаһына ултыра төштө. Ошо осор алмаш-тилмәш бер-береһенә иптәшләшеп йоҡларға йөрөшәләр, әллә уны ҡарƒаймы Мәликә? Аҙналап инде ир-ат ҡырҙа ҡуна ятып бесән саба, Көнбикәнең дә ире шунда. Ҡыҙы ҡалала уҡыу­ҙа. Ә Мәликә күптән япа-яңƒыҙы көн күрә. Ире вафат, улы Рәфистең ауылдан сығып китеп олаƒыуына ун йыллап барҙыр, ҡайҙалыƒын да белгән юҡ....

Ике ярты – бер бөтөн (хикәйә)
Әҙәбиәт / Проза // 7-12-2017, 07:30


Ике ярты – бер бөтөн (хикәйә)
Алтын туйҙары биш ай элек булырға тейеш ине. Үткәрттермәй торҙо.
– Уттай ҡыҙыу эш мәле, туй ҡайғыһы юҡ. Ҡасып бармай әле. Бесәнде бөтөгөҙ, ташып алығыҙ. Шунан – картуф, ҡош-ҡорт, шунан – һуғым. Эштән күп нәмә юҡ. Үткәрербеҙ әле ҡышҡыһын, – кәңәшкә тип йыйылған балаларына шулай тине Мәрүәрә. Уның был һүҙҙәрен дөрөҫләп, ире Ғүмәр:
– Дөрөҫ әйтә. Эйе, шулай, – тип баш ҡағып ҡына ултыр­ҙы. Ул, ғөмүмән, аҡыллы ҡатынының һүҙенән сыҡмай.
– Закун һинең яҡта инде, – тип көлә лә ҡуя....

Бала һәр саҡ ғәзиз...
Әҙәбиәт / Проза // 6-12-2017, 08:00


Бала һәр саҡ ғәзиз...
йәки Әсә ҡәҙерен беләбеҙме?

...Инде буй етһәм дә, мин һиңә сабыймын,
Күңелең наҙҙарын күҙеңдән таныйым...

(“Әсәйемә”, Ғ. Ҡайырбәков).

Ошо арала үҙәк телеканалдарҙың береһендә 98 йәшлек ҡарсыҡтың, үҙ фатирын ҡалдырып, ҡарттар йортона күсеп сығыуы хаҡындағы тапшырыуҙы ҡараным. Йөҙгә етеп барған яңғыҙ әбейгә, әлбиттә, үҙ-үҙен хеҙмәтләндереү ауыр, шуға күрә лә хөкүмәт ҡарамағына күсергә ҡарар иткәндер, тип уйлағайным (һәр кемдең шулай уйлауы – тәбиғи). Ышанаһығыҙмы, мин хаталанғанмын! Әбейебеҙ был ҡарттар йортондағы үҙенең... 80 йәшлек ғәзиз улын ҡарау ниәте менән күскән икән!...

Еҙнәм инең (хикәйә)
Әҙәбиәт / Проза // 4-12-2017, 12:24


Еҙнәм инең (хикәйә)
Көтмәгәндә шылтыраны телефон. Төнгө икенсе яртылар тирәһендә. Йоҡоно бүлгән шылтыратыуҙың кемдән икәнен белергә лә теләмәйенсә, һәрмәп табып, ҡыҙыл төймәгә баҫтым да, телефонды мендәр аҫтына тыҡтым. Инде йоҡлап киттем тигәндә, ул тағы тауыш бирҙе.
– Сәғәт нисә икәнен беләһегеҙме?!...

Ятаҡ (хикәйә)
Әҙәбиәт / Проза // 1-11-2017, 09:47


Ятаҡ (хикәйә)Эй ҡыуандырҙы мине бөгөн директорым. Үтә бәләкәй кәүҙәле булғаны өсөн «Төпсөк» тип йөрөткән түрәбеҙ минең өсөн иң ҡәҙерле кеше хәҙер. Иртүк кабинетына саҡыртып алды был.
– Ғәҙелшин, коллективҡа егерме биш йыл хеҙмәт итәһең. Ә эшләгән кешене ҡәҙерләй беләбеҙ беҙ, һинең ғаиләгә өс бүлмәле фатир бирергә булдыҡ. Асҡысын иртәгә телевидение, радио, гәзит журналистары алдында тапшырырбыҙ, – тип шаҡ ҡатырҙы ул....

Иҙел бит ул...
Әҙәбиәт / Проза // 31-10-2017, 10:00


Иҙел бит ул...
Эсе бошҡанда йәки юлда йөрөгәндә тыңлай торған бер нисә йыры бар уның. Шуларҙың теҙмәһен телефонына ҡуйып алған. Әле лә автобусҡа инеп урынлашыу менән ҡолағына наушниктарын тығып та алды һәм был донъянан айырыл­ды ла:
Иҙел бит ул, тәрән бит ул,
Тәрән бит ул, киң бит ул......

Кешегә исем бүләк итәләр
Әҙәбиәт / Проза // 26-10-2017, 10:58


Кешегә исем бүләк итәләрДарғын яҙыусыһы Әхмәтхан Әбүбәкәр (1931 – 1991) М. Горький исемендәге Әҙәбиәт институтын тамамлаған. Шиғырҙар, поэмалар, хикәйәләр, повестар, романдар, пьесалар авторы. Әҫәрҙәре француз, инглиз, немец, испан, поляк телдәренә тәржемә ителгән, Дағстандың халыҡ яҙыусыһы....


  • Мүк өҫтөндә бөрлөгән (Хикәйә)
  • Дилүзә БАЙСУРИНА
  • Изгелек ерҙә ятып ҡалмай
  • «Шундай матур, шундай йылы Уйлап сығарған донъям…»
  • Балаларығыҙ хаҡына үҙегеҙҙә ҡайғығыҙҙы еңерлек көс табығыҙ
  • 10 июнь – Ҡәҙер кисе
  • Билдәле актер Азамат Хәлилов вафат булды
  • Тырыштар уңышҡа өлгәште
  • Үәт, ҡыҙыҡ! (8.06.2018)
  • Бала ҡуйындағы йыланға әйләнмәһен



  • Радио Юлдаш FM